حساب آوريد و قسم به آنكه جانم در دست او است ، آنچه وعده داده شده‌ايد ، به سراغتان مىآيد و شما قدرت دفع و به عجز كشاندن آنها را نداريد . « 1 » مردم در كوتاهى و بلندى آرزو مختلفند : بعضى آرزوى عمر دائمى و زندگى ابدى مىكنند ، چنان كه خداوند مىفرمايد : يَوَدُّ أَحَدُهُمْ لَوْ يُعَمَّرُ أَلْفَ سَنَة « دوست دارد هر يك از آنها ( يهود بنىاسرائيل ) كه عمر هزار ساله كند » . « 2 » هزار سال كنايه از عمر دائمى است ، نه اين كه دقيقاً منظور هزار سال است ، يعنى عدد تكثير است نه تعداد . بعضى بيشترين عمر متداول عصر خود را مىخواهند ، بعضى عمر يك سال ديگر را مىخواهند ، بعضى آرزو دارند ، چند ماه ديگر زنده باشند . بعضى يك شبانه‌روز و هر يك از اينها برحسب همين مدتى كه آرزو مىكنند تلاش در معاش مىكنند ، و بعضى ديگر آرزو نمىكنند ، لحظه ديگر زنده باشند ، گويا مرگ در مقابل چشمان آنها است و اينها منتظر آن هستند . در روايتى است كه پيامبر ( صلى الله عليه و آله ) از يكى از صحابه از حقيقت ايمان سؤال كردند گفت : « ما خَطوتُ خطوةً الّا ظَنَنْتُ انّى لا أَتْبَعُها اخرى » « قدم از قدم برنمىدارد ، مگر اين كه اعتقاد دارم نتوانم قدمى بعد از آن قدم بردارم » . « 3 » يكى از بزرگان ، هنگام نماز ، به راست و چپ نظر مىكرد و وقتى از او سؤال مىشود ، اين التفات به چپ و راست براى چيست ؟ مىگويد : « أنْتَظَرُ مَلَك الموت مِن أىّ جَهَة يَأتينى » « من منتظر ملك الموت ( مالك مرگ ) هستم كه از چه جهتى مىآيد » . « 4 » در اين زمان اكثر مردم را درازى آرزوها به دام انداخته ، به طورى كه افراد كم

--> ( 1 ) . جامع السعادات ، جلد 6 ، صفحه 36 - 35 . ( 2 ) . سوره بقره ، آيه 96 . ( 3 ) . جامع السعادات ، جلد 3 ، صفحه 37 . ( 4 ) . همان مدرك . .